Ile kosztuje sprzedaż długu i ile można dostać

Sprzedaż długu na giełdzie kosztuje tyle, ile abonament sprzedającego, bez prowizji od ceny. Za sam dług dostaniesz zwykle od kilku do 60 procent jego wartości nominalnej, a o cenie decydują cztery rzeczy: wiek długu, status sądowy, typ dłużnika i kwota. Poniżej wyjaśniamy, skąd biorą się te liczby, jakie koszty ponosisz przy sprzedaży długów i jak przygotować wierzytelność, żeby dostać cenę z górnej części widełek.

Dlaczego za dług nie dostaje się 100 procent

Kupujący wierzytelność płaci Ci dziś za pieniądze, które może odzyska za kilka miesięcy albo lat. Bierze na siebie ryzyko, że dłużnik nie zapłaci wcale, koszty sądu i komornika, czas pracy prawnika oraz koszt zamrożonego kapitału. Cena cesji to więc wartość długu pomniejszona o ryzyko i koszty po stronie nabywcy. Im więcej niepewności, tym większe dyskonto.

Dla sprzedającego to wciąż często dobry interes. Zamiast prowadzić sprawę, płacić opłatę sądową i zaliczki komornicze, dostajesz gotówkę teraz, a ryzyko braku spłaty przechodzi na kupującego. Dług zdejmujesz z głowy i z księgowości.

Cztery czynniki, które decydują o cenie wierzytelności

Wiek długu

To czynnik najważniejszy. Świeży dług, wymagalny od kilku miesięcy, ma największą szansę na spłatę, bo dłużnik zwykle wciąż działa i ma majątek. Z każdym miesiącem ta szansa spada. W regułach wyceny procent bazowy wynosi 30 do 50 procent wartości dla długu wymagalnego od 2 do 6 miesięcy, 20 do 35 procent dla 6 do 12 miesięcy, 10 do 22 procent dla 1 do 2 lat, 5 do 12 procent dla 2 do 3 lat i 2 do 6 procent dla długu starszego niż 3 lata.

Status sądowy

Wyrok albo nakaz zapłaty przesądza istnienie długu, więc kupujący nie musi się obawiać sporu. Tytuł z klauzulą wykonalności pozwala od razu złożyć wniosek do komornika. Dlatego dług z nakazem albo wyrokiem ma mnożnik 1,2, z klauzulą 1,3. Umorzona egzekucja mówi z kolei, że komornik nie znalazł majątku, i mnożnik spada do 0,4.

Typ dłużnika

Spółka z KRS jest najprostsza do oceny i do egzekucji: ma jawny rejestr, sprawozdania i majątek firmowy. Jednoosobowa firma i spółka osobowa mają mnożnik 0,9, a osoba prywatna 0,75, bo dochodzenie długu od konsumenta trwa dłużej i podlega dodatkowym ograniczeniom.

Kwota

Przy bardzo małych długach koszty obsługi zjadają zysk kupującego, dlatego dług poniżej 2 000 zł ma mnożnik 0,8. Od 50 000 zł mnożnik rośnie do 1,1, bo duży dług uzasadnia pracę prawnika i szybszą egzekucję.

Przykład wyliczenia ceny długu

Weźmy fakturę na 40 000 zł od spółki z o.o., 6 do 12 miesięcy po terminie, z nakazem zapłaty. Procent bazowy to 20 do 35 procent. Mnożnik statusu 1,2 podnosi go do 24 do 42 procent. Typ dłużnika i kwota mają mnożnik 1. Widełki wynoszą więc od 9 600 do 16 800 zł. Ten sam dług bez nakazu zapłaty miałby widełki od 8 000 do 14 000 zł, a sprzed trzech lat już tylko kilka procent wartości.

Swój przypadek policzysz w minutę w narzędziu wycena wierzytelności. Wszystkie reguły są tam opublikowane w tabelach, więc wiesz, skąd bierze się każda złotówka. Pamiętaj, że to orientacyjne widełki, a nie oferta. Ostateczną cenę proponuje kupujący po obejrzeniu dokumentów.

Ile kosztuje sama sprzedaż długów

Koszty sprzedaży zależą od drogi, którą wybierzesz.

• Giełda z abonamentem. Płacisz stałą opłatę za dostęp do narzędzi i publikację ofert. Cała cena cesji zostaje u Ciebie. Na Dluznik.info plan Sprzedawca kosztuje 99 zł netto miesięcznie przy płatności rocznej i obejmuje 5 nowych ofert w miesiącu, wycenę, zawiadomienia i wzory umów.
• Giełda z prowizją. Wystawienie bywa darmowe, ale serwis pobiera procent od odzyskanej kwoty albo ceny. Przy większym długu prowizja potrafi przekroczyć roczny abonament.
• Bezpośrednia sprzedaż firmie windykacyjnej. Nie płacisz nic z góry, ale dostajesz jedną propozycję ceny, w której koszt i marża kupującego są już wliczone. Porównanie obu dróg opisujemy na stronie sprzedaż długu firmie windykacyjnej.

Do tego dochodzą drobne koszty po Twojej stronie: wysłanie wezwania do zapłaty listem poleconym, ewentualne poświadczenie podpisów u notariusza przy długu z tytułem wykonawczym i wysłanie dłużnikowi zawiadomienia o cesji.

Jak podnieść cenę, zanim wystawisz dług

1. Nie czekaj. Dług sprzedany w pierwszym półroczu po terminie jest wart kilka razy więcej niż ten sam dług po dwóch latach.
2. Skompletuj dokumenty. Faktura, umowa albo zamówienie, protokół odbioru, wezwanie do zapłaty z dowodem nadania i korespondencja z dłużnikiem. Kupujący płaci więcej za dług, którego nie musi dokumentować od zera.
3. Rozważ nakaz zapłaty. Postępowanie upominawcze albo elektroniczne postępowanie upominawcze jest stosunkowo tanie, a nakaz podnosi mnożnik wyceny. Dług z wyrokiem opisujemy szerzej w poradniku jak sprzedać dług po wyroku.
4. Połącz faktury od jednego dłużnika. Kilka małych faktur sprzedanych razem przekracza próg, od którego koszty obsługi przestają zjadać zysk nabywcy.
5. Ustaw rozsądną cenę wywoławczą. Cena w górnej połowie widełek przyciąga oferty kupna. Cena powyżej widełek zwykle zostaje bez odzewu. Możesz też zaznaczyć „przyjmuję oferty” i poczekać na propozycje.

Podatki i księgowość przy sprzedaży wierzytelności

Sprzedaż wierzytelności ma skutki podatkowe po obu stronach. Ujęcie przychodu, kosztu i ewentualnej straty na sprzedaży zależy od tego, czy faktura była wcześniej zaliczona do przychodów, i od formy opodatkowania firmy. Serwis nie przyjmuje pieniędzy z transakcji, więc rozliczenie zawsze odbywa się bezpośrednio między firmami. Przed sprzedażą ustal sposób ujęcia transakcji ze swoją księgową.

Podsumowanie

Koszt sprzedaży długu to stały abonament albo prowizja, a cena długu to procent jego wartości zależny od wieku, statusu, dłużnika i kwoty. Najwięcej dostaniesz za świeży, udokumentowany dług od spółki z nakazem zapłaty. Zacznij od wyceny, a jeśli widełki Ci odpowiadają, zobacz, jak przebiega sprzedaż długu na giełdzie.